Achtergrond SOLK

Somatisch Onvoldoende verklaarde Lichamelijke klachten (SOLK) zijn klachten zoals hoofdpijn, nekpijn, spierpijn, buikpijn, rugpijn, vermoeidheid, uitgeput gevoel, duizeligheid, misselijkheid, hartkloppingen, benauwd gevoel, druk op de borst en licht gevoel in het hoofd. De multidisciplinaire richtlijn SOLK (2010) en de NHG huisartsenstandaard SOLK (2013) spreken van SOLK, wanneer lichamelijke klachten langer dan enkele weken duren en waarbij bij adequaat medisch onderzoek geen somatische aandoening wordt gevonden die de klachten voldoende verklaart. Eenvoudig gezegd: de dokter kan niets vinden. Men is ‘ziek zonder ziekte’.

Psychosomatische klachten is een andere term voor deze klachten, met als definitie ‘lichamelijke klachten waarbij psychosociale factoren een belangrijke oorzakelijke (d.i. voorbeschikkende, uitlokkende en/of in stand houdende) rol spelen’ Deze klachten worden ook wel gerangschikt onder de functioneel somatische syndromen.

  • >> Lees meer over klachten…

    De klachten zijn bekend onder verschillende syndroomnamen, zoals hyperventilatie, spanningshoofdpijn, nekpijn, whiplashsyndroom, rsi, chronisch vermoeidheidssyndroom, fibromyalgie, overspanning, burnout, prikkelbare darmsyndroom en (lage) rugpijn. Ondanks de verschillende namen blijken de overeenkomsten groot en is het onderliggende, oorzakelijke mechanisme hetzelfde. De klachten zijn vaak vaag, wisselend, verspringend, en onvoorspelbaar. Ze kunnen variëren van mild, via matig tot ernstig. Ze kunnen kort tot zeer lang (>10 jaar) duren en ze kunnen gering tot ernstig invalideren.

In de huisartsenpraktijk komt SOLK gemiddeld bij 30-50% van de patiënten voor. Bij de medisch specialist gaat het zelfs om 40-60%. Wanneer genoemde klachten zich blijven herhalen of chronisch worden, dan leidt dat vaak tot veelvuldig bezoek aan artsen en therapeuten. Mensen met SOLK zijn vaak heavy users in de zorg. Omdat veel SOLK klachten chronisch worden en jaren kunnen duren, lopen ook de kosten jaren door. Mensen met SOLK voelen zich vaak onbegrepen omdat er maar geen medische oorzaak voor hun klachten gevonden wordt. Toch hebben ze reële klachten, die veel lijdensdruk kunnen veroorzaken en die een grote impact kunnen hebben op directe relaties en werk.

  • >> Lees meer over de impact van SOLK…

    In het zorgdoolhof raken mensen met SOLK nogal eens teleurgesteld in therapieën die maar niet of slechts tijdelijk helpen. Bij langdurig ziekteverzuim of arbeidsongeschiktheid hebben de klachten bovendien ook financieel grote gevolgen. Door de grotere zorgconsumptie blijken de kosten van een SOLK patiënt gemiddeld meer dan 2x hoger dan van een gemiddelde patiënt. Onder werknemers draagt SOLK vaak aanzienlijk bij aan frequent en langdurig ziekteverzuim, arbeidsongeschiktheid en belemmeringen in het professioneel functioneren.

Experts geven aan dat een gecombineerde lichaam-geest behandeling het meest effectief is bij aanhoudende SOLK problematiek. De bij SOLKNET aangesloten psychosomatisch therapeuten bieden een dergelijke behandeling en slaan de brug tussen lichaam en geest. De laatste jaren heeft de psychosomatische therapie zich sterk ontwikkeld in de behandeling en begeleiding van mensen met SOLK in de eerste lijn. Patiëntgerichte onderzoeken laten veelbelovende resultaten van psychosomatische therapie zien ten aanzien van klachtafname en afname van medicijngebruik en ziekteverzuim.